Acne

Acné. Bijna de helft van de pubers heeft er last van, vooral op de neus en het voorhoofd: de T-zone. Maar helaas kan je ook op latere leeftijd last hebben van acne aan de zijkant van de wangen en op de kin, de U-zone. Gelukkig kan je met een milde acne behandeling en een peelende acne crème de puistjes tegengaan. En ook heb ik als dermatoloog een paar handige tips tegen acne.

In het kort

  • Acne is misschien wel de meest bekende én meest voorkomende huidaandoening.
  • Het komt niet alleen in de puberteit voor, want één op de tien vrouwen heeft of ontwikkelt ook op latere leeftijd acne.
  • Er zijn peelende crèmes met benzoylperoxide of salicylzuur vrij verkrijgbaar die puistjes tegengaan.
  • Zit zo min mogelijk aan je gezicht, is een van mijn belangrijkste tips tegen acne.
  • Zie je geen verbetering, dan kan je een bezoek brengen aan een huidtherapeute, dermatoloog of huisarts.

Oorzaken acne, verloop en klachten

Bij acne is er sprake van een ontstekingsreactie rondom de haar / talgfollikel. De oorzaak is een ingewikkeld proces van factoren. Drie zaken spelen eigenlijk altijd een belangrijke rol: een verhoogde talgproductie in de talgklier, een verstopte talgklieruitgang (bijvoorbeeld afschilferende huidcellen die zich in de klieren ophopen) en een bacterie: de Propioni Acnes bacterie.

Dat puistjes vooral in de puberteit voorkomen, is omdat hormonen invloed hebben op de talgklieren: die gaan meer talg produceren. Toch kan je ook op latere leeftijd acne hebben of ontwikkelen. Of je het krijgt is voor een deel genetisch bepaald, maar het kan ook komen door het gebruik van anticonceptie, zoals de mirenaspiraal.

Soorten acne

Er zijn allerlei soorten of subvormen van acne. Zo is er een onderverdeling per leeftijdscategorie. Acne neonatorum (baby acne) komt voor bij de allerkleinsten, acne infantum bij wat oudere kinderen. Acne vulgaris is de meest voorkomende vorm, namelijk acne tijdens de puberteit. Acne tarda is acne die aanwezig is na de puberteit.

Ook bestaat er een onderverdeling die meer een indeling maakt op het klinisch beeld, dus op de wijze waarop de acne zich uit op de huid. Acne comedonicum gaat vooral gepaard met comedonen, het medische woord voor mee-eters. Acne papulopustolusa is middelmatig ernstige acne, die gepaard gaat met pustels (kleine ontstoken blaasjes gevuld met pus) en ontstekingen. En bij acne conglobata gaat het om diepe, grote ontstekingen.

Acne en voeding

Tijdens mijn spreekuur krijg ik vaak de vraag hoe het zit met acne en voeding. Wat zou het handig zijn als een dieet acne als sneeuw voor de zon zou doen verdwijnen. Maar zo simpel is het helaas niet. De meeste mensen in mijn spreekkamer hebben alle mogelijke diëten gevolgd, en helaas zonder resultaat. Ook beweringen die rondgaan over acne en suiker kloppen niet altijd.

Over acne en voeding schrijft de Nederlandse Vereniging voor Dermatologie het volgende:

“Het bewijs voor de invloed van een bepaald voedingspatroon of specifieke voedingsstof op acne is zeer mager. Er zijn aanwijzingen dat een voeding met een hoge glycemische index (suiker) en melkproducten acne zouden kunnen verergeren. Er ontbreken echter goede onderzoeken om deze aanwijzingen te bevestigen of te ontkrachten. Het is daarom op dit moment niet gerechtvaardigd om een bepaalde voeding te adviseren voor patiënten met acne. Nader kwalitatief beter opgezet onderzoek (gerandomiseerd en geblindeerd) is nodig om exactere uitspraken te kunnen doen wat betreft de waarde voor een acne patiënt in het volgen van een bepaald voedingspatroon.”

Mijn ervaring is dat sommige mensen merken dat hun acne erger wordt na het eten van bijvoorbeeld varkensvlees, chocolade, te veel zuivel of producten met een hoge glycemische index. Maar helaas is het voor deze mensen ook niet zo dat wanneer zij bijvoorbeeld géén chocolade meer eten, er ook helemaal geen puistjes meer zijn. En de meeste personen daarentegen kunnen álles eten zonder last te krijgen van puistjes.

Hoe herken ik het?

Acne herken je aan puistjes en pukkels. Deze bevinden zich op het gezicht, op de rug, op de borst of op de schouders. Sommige puistjes krijgen een wit kopje, andere blijven rood of kleuren zelfs paars. De puistjes die je ziet zijn eigenlijk het topje van de ijsberg, want ín je huid gebeurt het eigenlijk allemaal. Ook is er bij acne eigenlijk altijd sprake van zogenaamde mee-eters.

Bij pubers en volwassenen doet de acne zich meestal op een andere plek op het gezicht voor. Zo zie je bij volwassenen de puistjes meestal aan de zijkant van de wangen en de kin, de U-zone. Bij pubers zie je ze meer op het voorhoofd en de neus, de T-zone.

Bezoek onze webshop Ken jij de producten van Drs Leenarts al?

Acne behandeling

Wat te doen tegen acne? Meestal is de eerste stap bij acne of jeugdpuistjes behandelen: medicijnen in de vorm van een crème of lotion. Deze helpen vaak heel goed. De meeste acne crèmes werken keratolytisch, dat wil eigenlijk zeggen dat ze een peelend effect hebben. De talgklier raakt dus niet verstopt, de talg kan eruit en dus vormt zich geen mee-eter of puistje.

Crème tegen acne

Er zijn verschillende opties van deze acne crèmes. Zo zijn er crèmes of gels op basis van benzoylperoxide of salicylzuur zonder recept verkrijgbaar. Als er irritatie optreedt bij dagelijks gebruik, adviseer ik zo’n acne crème wat minder vaak te smeren. Bijvoorbeeld twee keer per week. En als dit goed gaat kan je het smeren langzaam verder opbouwen.

Hiernaast heeft een huisarts of dermatoloog nog een heel arsenaal aan andere behandelingsmogelijkheden. Bijvoorbeeld vitamine A (crème en pillen) en antibiotica (crème en pillen). Deze antibiotica tegen acne werken als ontstekingsremmers en gaan de groei van bacteriën tegen. Een vrij effectief middel om puistjes te verminderen!

Een meer intensieve behandeling bij ernstige acne is een kuur van ongeveer zes maanden met isotretinoïne. Hier kleven echter wel wat nadelen aan. Zo mag je als vrouw niet zwanger zijn of worden tijdens deze kuur, omdat het middel schade toebrengt aan het ongeboren kind. En er zijn nog meer bijwerkingen mogelijk… Over isotretinoïne als wondermiddel interviewde Lindanieuws mij.

Naast een dermatoloog of huisarts, kun je met acne ook terecht bij een huidtherapeute.

Puisten uitknijpen

Naast een acne behandeling met een crème of pillen, is het belangrijk om niet aan de puistjes te pulken en ze ook niet uit te drukken. Natuurlijk heeft iedereen deze neiging weleens, maar uitdrukken is niet verstandig. Want als je drukt, druk je de talg niet alleen naar buiten – maar ook dieper de huid in. En als talg buiten de talgklier in de huid terechtkomt, ontstaat er een ontstekingsreactie. En dan ben je dus nog verder van huis…

Heb je nou een puistje met een wit kopje erop, dan snap ik dat je deze wil verwijderen. Doe dit dan met een voorzichtig knijpje en met beleid, want in het algemeen maak je het puistje alleen maar erger.

Bij een pijnlijke onderhuidse puist zit er écht niets anders op dan afwachten. Niet aan knijpen in ieder geval, want daar wordt de ontsteking alleen maar erger van! Heb je nou vaak pijnlijke onderhuidse puisten en ontstekingen, dan is het een goed idee om naar een arts te gaan en de verschillende acne-behandelingen te bespreken.

Mijn tips tegen acne

Tip 1

Maak je huid op een milde manier schoon. Intensief schoonmaken, enorm scrubben en boenen kan acne verergeren.

Tip 2

De licht-peelende crème Benzac kan acne rustiger maken. Dit middel met benzoylperoxide is vrij bij de drogist verkrijgbaar.

Tip 3

Kijk op zo’n manier in de spiegel zoals anderen je ook zien. Dus niet te dichtbij en gewoon van voren. Veel mensen met acne hebben een plekje in huis gecreëerd met veel licht en een grote spiegel. Door van dichtbij puistjes te bestuderen, lijken ze vaak erger dan ze daadwerkelijk zijn!

Tip 4

Laat je huid met rust en zit zo min mogelijk aan je gezicht. Ga geen puisten uitknijpen, want anders druk je talg verder de huid in en vererger je ontstekingen.

Tip 5

Ga je op vakantie? Ga door met de acne behandeling, zelfs als je huid in de zomer wat beter lijkt. Het kan dat je anders na de zomer weer een terugval hebt.

Tip 6

Voelt je huid erg droog aan na behandeling met anti-acne middelen? Gebruik dan iets om je huid te verzorgen. Bij voorkeur is dit een crème zonder parfum of andere allergenen om te voorkomen dat je een allergie ontwikkelt.

Neem contact op Heb je nog een vraag over dit onderwerp? Mail ons

Veelgestelde vragen

Tijdens een zonvakantie lijkt het stuk beter te gaan, hoe zit dat?

Dat lijkt alleen maar zo, omdat de zon ontstekingsremmend werkt. De echte rode ontstekingen zullen dus inderdaad wat minder zijn. En natuurlijk valt acne wat minder op als je bruin bent. Maar, door zonblootstelling ontstaan wel meer mee-eters. Dus na die zomervakantie zie je vaak opeens een enorme verslechtering van je huid. Het is dus belangrijk om door te gaan met behandelen, ook als je op vakantie bent.

Helpt tandpasta tegen puistjes?

Puistjes en tandpasta, het is geen goede combinatie. Tandpasta is niet bedoeld om op je huid te blijven zitten en kan voor enorme irritatie zorgen. Ook middelen als zeep, citroen, zout of een scrub helpen niet tegen acne.

Hoe kan ik het beste acne littekens behandelen?

Sowieso is het belangrijk om je te realiseren dat heel veel littekens en rode vlekjes ook nog spontaan zullen verbeteren. Maar ben je ongeduldig en wil je meteen actie, bezoek dan een huidtherapeut voor het bespreken van de mogelijkheden.

Wat te doen bij puisten die niet weggaan?

In dit geval zou ik adviseren een afspraak met je huisarts of dermatoloog te maken om te bekijken welke acne behandeling voor jou geschikt is.

Puisten verwijderen in 1 dag, kan dat?

Puistjes bestrijden in 1 dag of 1 nacht. Het zou fantastisch zijn als dat kon! Maar het tegendeel is waar… Een puistje heeft gewoon tijd nodig om te helen; de huid is in de talgklier ontstoken. En dus zit er niets anders op dan – als je geen puistje wilt zien – het plekje te camoufleren met make-up.

Helpt vaseline tegen acne?

Vaseline is een goede manier om de huid vet te houden, maar helpt niet tegen acne. Wel kan je, nadat een puistje een korstje is geworden, de huid plaatselijk verzorgen met vaseline.

Lees meer