Muggenbeet, insectensteek

Soms lijkt het net alsof muggen, bijen en andere insecten het extra op kinderen hebben voorzien. Als je kind er dan ook nog gevoelig voor is, kan een insectensteek extra vervelend zijn. Gelukkig kan je een insecten- of muggenbeet behandelen en heb ik als dermatoloog tips tegen jeukende muggenbulten.

In het kort

  • Insectenbeten veroorzaken jeuk, pijn en zwelling.
  • Een koude, natte doek kan verlichting geven.
  • Neem direct contact op met je huisarts bij een steek in de mond of een heftige reactie.
  • DEET helpt insecten op afstand houden die het op je bloed hebben gemunt.
  • Gebruik bij kinderen jonger dan twee jaar een insectenspray met lage concentratie DEET.

Verloop en klachten

Stekende insecten veroorzaken vooral in de zomer ongemak. Steekvliegen, wespen, dazen en natuurlijk muggen… Sommige insectensteken veroorzaken een bultje, andere een vlekje of zwelling.

Een steek die iedereen meteen herkent, is de muggenbult. Vaak merk je deze pas op als je hem aanraakt – dan begint de jeuk. Gelukkig geven muggenbulten behalve deze vervelende jeuk weinig klachten. Maar ben jij of is je kindje er gevoelig voor, dan kan de bult behoorlijk dik worden.

Insectenbeet met blaasjes

Wat minder mensen kennen is strophulus of prurigo parasiataria. Dit is een vaak voorkomende overgevoeligheidsreactie op een insectensteek. Dit is een soort allergische reactie waarbij allemaal kleine bultjes ontstaan, soms met in het midden een heel klein blaasje. Het zijn dus niet allemaal verschillende insectensteken, maar is een reactie op één steek. Soms kunnen er zelfs blaren ontstaan. De medische term hiervoor is culicosis.

Dit is op zich niets om je zorgen over te maken, maar mocht je dit wel doen, maak dan even een afspraak met je huisarts of dermatoloog.

Insectenbeet herkennen

Een insectenbeet herkennen is redelijk makkelijk. Bijna altijd herken je de steek van stekende insecten aan een rood bultje of vlekje op je huid. Soms zie je in het midden het plekje waar je bent gebeten. Een bijensteek herken je aan de angel die vaak in de huid achterblijft.

muggen steek allergische reactie strophulus

Foto: voorbeeld van een allergische reactie muggenbeet

Bezoek onze webshop Ken jij de producten van Drs Leenarts al?

Insecten- of muggenbeet behandeling

Het beste is natuurlijk om te voorkomen dat jij of je kind geprikt wordt. Dus… wat te doen tegen muggen? Een goede eerste stap is slapen onder een klamboe. Ook zijn er anti-insectensprays met speciale kinderdoseringen van DEET te koop.

Wat is DEET?

DEET is een middel dat muggen op afstand houdt. Deze werking is wetenschappelijk bewezen. Sommige anti-insectensprays bevatten een hoge concentratie van dertig procent DEET of meer. De werking is dan het beste.

Het advies is om deze hoge concentraties bij kinderen jonger dan twee jaar te mijden. Producten met lagere concentraties kan je veilig gebruiken, maar smeer het niet op de handen. De kans bestaat dan dat DEET in de mond of ogen komt. Komt de spray of lotion toch op de handen? Was die dan goed met zeep. En ben je zwanger? Probeer DEET dan zo weinig mogelijk te gebruiken.

Muggenbeet

Maar ben jij, of is je kind, onverhoopt toch gestoken? Dan wil je natuurlijk de meest effectieve insecten- of muggenbeet behandeling. Goed om te weten is dat de jeuk en zwelling van de bult niet komen door de prik zelf, maar door het gif of stofje dat het insect in je huid achterlaat.

Verkoelen kan verlichting bieden. Hieronder geef ik een paar huis-, tuin- en keukentips die helpen. Verder is het uiteraard belangrijk om van de bult af proberen te blijven. Dit is natuurlijk makkelijker gezegd dan gedaan…

Als je echt extreem veel last hebt van een muggenbeet, dan kun je via de huisarts een lichte corticosteroïd zalf voorgeschreven krijgen. Dit kan zeker verlichting geven. Pas een beetje op met gels of sticks die beloven de jeuk direct weg te halen. Dit zijn meestal lokale antihistaminica, en er wordt gewaarschuwd dat veel mensen een allergie ontwikkelen voor dit soort medicijnen.

Bijen- of wespensteek

Een steek die echt even schrikken is, is de bijen- of wespensteek. Binnen een kwartier ontstaan de reacties op deze steek. Blijven de klachten op de plek zelf, dan is er geen sprake van een allergische reactie – hoe heftig de klachten ook zijn.

Ben jij, of is je kind gestoken door een bij? Dan kan er een angel in de huid zitten. Verwijder deze dan meteen: kras over de huid met je nagel of met een mesje. Knijp er niet in met je nagels of met een pincet, want dan komt het gif vrij. Koel hierna met een natte handdoek of met ijs. Bevindt de steek zich op een arm of been? Houd dit lichaamsdeel dan hoog om zwelling te verminderen en geef eventueel een pijnstiller bij erge pijn.

Of het gif uit de huid zuigen helpt, dat weten we niet. Dit is nooit wetenschappelijk aangetoond. Maar het idee is natuurlijk wel geruststellend voor je kindje.

Wanneer naar de huisarts bij een bijen- of wespensteek? Als je in de mond of keel bent gestoken. En ga naar het ziekenhuis of bel 112 als je je écht zorgen maakt en de volgende symptomen optreden: zwelling van lippen, oogleden of keel, duizeligheid of verwarring, galbulten, misselijkheid of overgeven.

Mijn tips tegen jeukende muggenbulten

Tip 1

Een koude of natte doek geeft verlichting.

Tip 2

Er bestaan verkoelende gels. Deze kunnen de prikkeling verlichten.

Tip 3

Ook kan je de beet koelen met een ijsblokje.

Tip 4

Smeer een beetje tandpasta met mintsmaak op de plek. De menthol zorgt voor een verkoelend effect.

Tip 5

Een kruisje zetten? Dan helpt heel even: de jeukprikkel vervang je tijdelijk door een pijnprikkel…

Neem contact op Heb je nog een vraag over dit onderwerp? Mail ons

Veelgestelde vragen

Heb ik een allergische reactie op de muggenbeet?

Als je een heftige reactie hebt na een muggenbeet, wil je misschien graag weten of je allergisch voor muggenbeten bent. Door een steek van een mug kun je nooit een gevaarlijke allergische reactie ontwikkelen, omdat deze niet sterk genoeg is. Wel kun je een dikke, jeukende bult krijgen – wat ook heel vervelend is, maar gelukkig niet gevaarlijk. Van een muggenbeet kun je dus niet echt ziek worden.

Wel hebben mensen met atopisch eczeem vaker de neiging heftiger te reageren op muggenbulten. En ook kunnen jonge kinderen van een enkele muggenbeet meerdere bultjes over het lichaam krijgen, als een soort overgevoeligheidsreactie (meer hierover lees je hierboven bij Verloop en Klachten).

Helpt tandpasta tegen muggenbeten?

Het kan helpen om een beetje tandpasta met mintsmaak op de muggenbeet te smeren. De menthol zorgt dan voor een verkoelend effect.

Een rode kring om muggenbult, is dat normaal?

Wanneer er een rode kring of vlek om de muggenbeet komt, en deze warm en pijnlijk aanvoelt, kan er sprake zijn van een infectie. Toch verstandig om in dit geval even langs de huisarts te gaan.

Mijn muggenbeet gaat niet weg, wat kan ik doen?

Soms zijn muggenbeten erg hardnekkig, met name als je er steeds aan blijft krabben of pulken. Dit laatste is dan ook de oorzaak dat de huid niet kan ‘herstellen’. Blijf dus van die muggenbeten af!

Is DEET schadelijk?

Het gebruik van anti-insectensprays met DEET is veilig. Maar let wel op bij hoge concentraties (30% of meer). Deze gebruik je liever niet bij kinderen jonger dan twee jaar. En ben je zwanger, dan kan je voorzichtigheidshalve DEET beter niet gebruiken.

Wat is de volgorde van smeren: eerst DEET of zonnebrand?

De beste volgorde is om eerst de zonnebrandcrème te smeren, en na enkele minuten de insectenspray of -stick. Vergeet niet dat zonnebrandcrème vaker herhaald moet worden dan insectenspray.

Wat te doen bij een tekenbeet?

Een tekenbeet is anders dan een muggen- of insectenbeet. De teek zuigt zich namelijk vast in de huid. Daarom heb ik een speciale adviespagina geschreven over teken en tekenbeten.

Lees meer